Şıklık ve Hikaye Yazılar

Şah Oğlu Şah Abbas Kimdir? Geleceği Şekillendiren Bir Figür Bazen tarihteki bir figürün, sadece kendi dönemiyle sınırlı kalmadığını, geleceğe de nasıl etki edebileceğini düşünürken, aklımda “Ya şu şahıs olmasaydı, bugünün dünyası nasıl olurdu?” sorusu belirir. Şah oğlu Şah Abbas, bu sorunun cevabını ararken aklımda en çok beliren isimlerden biri. Ama Şah Abbas’ı düşündüğümde, sadece geçmişi değil, onun mirasının nasıl geleceğe uzanabileceğini de sorguluyorum. Hem umutlu hem kaygılı bir şekilde, bu vizyoner figürün gelecekte nasıl bir etkisi olacağını merak ediyorum. Gelecek on yılda, tarihsel figürlerin ve onların miraslarının gündelik hayatımıza nasıl yön vereceğini, belki de hiç tahmin etmediğimiz şekilde şekillendireceğini görmek,…

İlahi Aşk Nedir? İlahi aşk, belki de insanlık tarihinin en derin ve en çok tartışılan konularından biri olmuştur. Hem mistik öğretilerde hem de günlük yaşamda karşılaştığımız bir kavramdır. Ancak, “ilahi aşk” denildiğinde insanların aklına genellikle pek çok farklı şey gelir. Bazıları bunu dini bir sevgi olarak tanımlar, bazıları ise spiritüel bir arayışın sonucu olarak görür. Peki, gerçekten ilahi aşk nedir ve bu kavramın içinde neler yatar? Hadi bunu keşfetmeye çalışalım. İlahi Aşkın Temel Tanımı İlahi aşk, en basit şekliyle Tanrı’ya, evrene ya da daha büyük bir güç ya da kaynağa duyulan derin, koşulsuz sevgi olarak tanımlanabilir. Bu, insanın kendisini ve…

Konya Kadınhanı’nın Tarihine Edebiyatın Merceğinden Bakmak Edebiyat, zamanın ve mekânın ötesine geçebilen bir güçtür. Kelimeler, bir şehrin ya da kasabanın doğuşunu, gelişimini ve kolektif hafızasını yeniden inşa edebilir. Konya’nın Kadınhanı ilçesi, tarih sahnesinde kendine özgü bir yer edinmiş; fakat bu yerin kuruluş tarihi, belgeler kadar anlatılarla da şekillenir. Anlatı teknikleri aracılığıyla, tarihsel gerçek ile edebiyatın imgeleri arasında bir köprü kurmak mümkündür. Semboller ve metaforlar, sadece geçmişi anlatmakla kalmaz; aynı zamanda okurun duygusal ve zihinsel evrenini dönüştürür. Kuruluşun Tarihi ve Edebiyatın Gözüyle Zamanın Akışı Kadınhanı’nın kökeni, Osmanlı dönemi kayıtlarında farklı biçimlerde yer alır. 15. yüzyılın sonları ve 16. yüzyılın başları arasında…

Vapurunun Diğer Adı Nedir? Vapur, İstanbul’un simgelerinden biridir, fakat ben, Ankara’da yaşayan birisi olarak bile vapurun cazibesinden kaçamam. Bu yazıyı yazarken, İstanbul’a ait anıları düşündükçe, birden bire vapurun gövdesindeki tuhaf adı hatırladım. Herkes “vapur” dese de, aslında vapurun başka bir adı var. Hem de çok eski zamanlardan beri halk arasında kullandığı. Bugün, vapurun diğer adı nedir sorusuna, hem akademik hem de kişisel bir bakış açısıyla eğilmek istiyorum. Çocuklukta bir vapur gezisi, iş hayatında geçen bir toplantı arasında, vapurun geçmişini keşfetmeye çalışırken hayatımda nasıl bir yer kapladığına dair derinlemesine bir keşfe çıkacağım. Vapurunun Diğer Adı Nedir? Tarihsel Arka Plan Vapur kelimesinin…

Isırarak Sevmek: Felsefi Bir Keşif Gözlerinizi kapatıp sevdiğiniz birini düşünün. Onunla yakınlaşırken, bazen istemsiz bir şekilde küçük bir ısırık atmak ya da cildine hafifçe dokunmak istediğiniz anlar olmuştur. Peki, bu basit eylem ne anlama gelir? Felsefi bir perspektiften baktığımızda, “ısırarak sevmek” yalnızca fiziksel bir davranış değil, aynı zamanda etik, epistemolojik ve ontolojik boyutları olan karmaşık bir olguya dönüşür. İnsan doğasının sınırları, arzu ve bilgi ile ilgili sorular bu eylemde gizlidir. — İnsani Bir Anekdot: Arzu ve Sınırlar Bir gün kafede otururken, yan masadaki bir çiftin etkileşimini izliyorsunuz. Kadın, erkeğin kolunu hafifçe ısırıyor; erkek gülümsüyor. Bu an basit bir şaka gibi…

Jar’ın Türkçesi Ne? Jar: Türkçe’ye Ne Kadar Yakın, Ne Kadar Uzak? Bugün, sosyal medyada sürekli karşılaştığımız, “Jar” kelimesinin ne anlama geldiğini tartışmaya açmak istiyorum. İzmir’de yaşayan, 28 yaşında, sosyal medyada aktif, tartışmaya bayılan biri olarak, biraz mizah, biraz sertlik, bolca gerçekçilik ve tabii ki cesaretle konuya dalacağım. Kafanızda bu yazıya dair belirli bir ön yargı varsa, biraz da olsa kıracağım. “Jar” diye bir kelime mi olurmuş? Bu ne şimdi diyecekleriniz olabilir ama bence burada tartışmaya açık bir şey var. Bu kelimenin Türkçeye çevrilmesi ve dilimizdeki karşılıkları üzerine sağlam bir analiz yapma zamanı geldi. Jar, temelde İngilizce’de kavanoz anlamına gelir. Fakat…

Bir sabah uyandığımda aklımda, zihnimde ve çevremde dolaşan bir soru vardı: “Birine ait olduğu varsayılan bir alanı işgal etme yetisi gerçekten bir hak olabilir mi?” Bu soru, sadece hukuki bir terim olan işgal hakkının ötesine geçiyor; zihnimizin, duygularımızın ve sosyal etkileşimlerimizin derinliklerine uzanıyor. İnsan davranışlarını merak eden biri olarak, bu kavramın psikolojik yansımalarını bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji perspektiflerinden ele almak, hem kendi iç deneyimimi hem de insan doğasının karmaşıklığını anlamamda bana yardımcı oldu. İşgal Hakkı Nedir? Psikolojik Bir Mercek Genellikle hukuk literatüründe “işgal hakkı”, belirli koşullar altında bir kişinin başkasına ait bir alanı kullanabilme veya üzerinde belirli haklara sahip…

Geniş Zamanın Ek Fiili Nedir? Geniş zaman… Türkçenin en temel zaman dilimlerinden biri ve aslında hayatın bir parçası. Her gün, bazen farkında bile olmadan bu zaman diliminde konuşuyoruz. Ama bir an için durup düşündüğümüzde, geniş zamanın ek fiiliyle ilgili ne kadar az şey bildiğimizi fark edebiliriz. Peki, geniş zamanın ek fiili nedir? Bu ek fiil, dilin derinliklerine inmeden sadece bir dilbilgisel kural gibi görünebilir. Ama aslında, bizim dilde zaman algımızı ne kadar şekillendirdiğine dikkat ettiğimizde, çok daha anlamlı hale gelir. Geniş Zamanın Ek Fiili: “-dir” Geniş zamanın ek fiili denince akla ilk gelen şey tabii ki “-dir” ekidir. Bu ek,…

Kaynakların Kıtlığı ve Seçimlerin Sonuçları: Yavaşlayan Bir Cismin İvmesi Üzerinden Ekonomiye Bakış Herhangi bir insan olarak düşündüğünüzde, hayatın sürekli bir seçimler zinciri olduğunu fark edersiniz. Kaynaklar sınırlıdır ve her karar, fırsat maliyeti taşıyan bir yol ayrımına işaret eder. Ekonomi, bu seçimlerin sonuçlarını analiz eden bir araçtır; ancak yalnızca rakamlarla değil, insan davranışları ve toplumsal etkilerle de ilgilenir. Fizikte bir cismin yavaşlaması ve ivmesi kavramı, ekonomi perspektifinden ele alındığında, kaynakların etkin kullanımı, piyasa dengesizlikleri ve kamu politikalarının etkileri üzerine derin bir metafor sunar. Peki, yavaşlayan bir cismin ivmesi var mıdır ve bunu mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi bağlamında nasıl yorumlayabiliriz? Mikroekonomi…

Franz Kafka’nın “Dönüşüm”ü Hangi Akıma Aittir? Yaşamın karmaşası ve bilinçaltındaki savaşlar insanın bazen kendi kimliğini sorgulamasına neden olur. Hatta öyle bir noktaya geliriz ki, bir sabah uyanıp kendimizi Gregor Samsa gibi, bir sabah hiç beklemediğimiz bir şekilde böceğe dönüşmüş bulabiliriz! Yani, bu konuda yalnız değilsiniz. Ama Kafka’nın “Dönüşüm” adlı eserinde yaşanan bu tüyler ürpertici değişim aslında çok daha derin bir anlam taşıyor. Şimdi bu yazıda, Kafka’nın hayatı gibi, oldukça katmanlı ve sürükleyici bir konuya dalacağız: “Dönüşüm” hangi edebi akıma aittir? Tabii, çok kafayı takma, seni sıkmadan açıklayacağım. Bu arada, yazıyı okurken lütfen büyük bir böceğe dönüşmedikçe rahat ol. Hadi başlayalım!…